اقيانوس‌ها با 17 درجه سليوس گرما در سطح؛ ركورد زدند

پايگاه خبري n-tv.de گزارش داد، بنا به اطلاعاتي كه نهاد تحقيق دريايي آمريكا (NOAA) منتشر كرد، اين بالاترين ميزان گرمايي است كه از زمان آغاز ثبت دماي آب‌ها از سال 1880 اندازه‌گيري شده است.

بدين ترتيب دماي آب‌هاي جهان 0.59 درجه سليوس بيشتر از ميانگين قرن بيستم (16.4 سانتي‌گراد) است. دماي آب در سطح درياها ركورد سال 1998 ميلادي را شكسته است.

دماي قاره‌ها نيز در ژوئيه 0.51 درجه بيش از ميانگين جهاني قرن بيستم (14.3 سانتي‌گراد) بود و از نظر رتبه‌بندي در مقام نهم گرم‌ترين ماه ژوئيه از زمان آغاز ثبت دماي قاره‌ها قرار گرفت. به ويژه در اروپا، شمال آفريقا و بخش غربي آمريكاي شمالي دما بين دو تا چهار درجه گرم‌تر از متوسط دماي سال‌هاي پيش بود.

درياي يخي قطب شمال در ماه ژوئيه با 8.8 ميليون كيلومتر مكعب يخ پوشيده شده بود كه 12 درصد كمتر از ميانگين ماه ژوئيه است.

بنا به گزارش NOAA از اين نظر پوشش يخي قطب شمال در ماه ژوئيه از زمان ثبت اندازه‌گيري‌ها در سومين جايگاه از نظر كمترين‌ها قرار بگيرد.

وقتي كه ما سوخت‌هاي فسيلي را مي‌سوزانيم نه‌تنها باعث افزايش انتشار دي‌اكسيد‌كربن در جو زمين مي‌شويم بلكه مقدار زيادي از آن جذب آب درياها و اقيانوس‌ها شده و آب را به اسيدكربنيك تبديل مي‌كند.

اين نوع آب به ماده خورنده‌اي تبديل مي‌شود كه اثرات زيانباري بر نرم‌تنان صدف‌دار و مرجان‌ها بر جاي مي‌گذارد.زيست شناسان اكنون به اين نتيجه رسيده‌اند كه افزايش ميزان اسيدي شدن آب اقيانوس‌ها مي‌تواند حيات بسياري از آبزيان را با خطرات جدي روبه‌رو كند. بررسي‌هاي محققان در سواحل كاليفرنيا نشان داده است كه زندگي آبزيان در حال تكاپو و پيشروي بيشتري است.

شيرهاي دريايي با وزن 600‌پوند و يا بيشتر براي يافتن جاي مناسب در حال جابه‌جايي و نزاع با يكديگرند و سعي دارند خودشان را داخل حفره‌هايي كه تحمل وزن آنها را ندارد جا دهند.اريك پين، زيست شناس دريايي با توجه به تحقيقاتي كه درباره آبزيان اقيانوس‌ها انجام داده، تصويري نگران‌كننده از زندگي آينده آبزيان به دست مي‌دهد. او عقيده دارد تمدن و شهرنشيني دريچه‌اي است كه آلودگي هوا و دريا را در پي دارد. دي‌اكسيد‌كربني كه از طريق لوله‌هاي اگزوز اتومبيل‌ها، دودكش‌هاي لكوموتيو‌ها و وسايل خانگي و صنعتي به جو زمين منتقل مي‌شود سهم بسزايي در آلوده‌كردن محيط‌زيست به‌عهده دارند.

اريك پين مي‌گويد: حداقل يك‌سوم دي‌اكسيدكربن منتشر‌شده در هوا جذب اقيانوس‌ها مي‌شوند و اين موضوع مي‌تواند هم خوشايند باشد و هم ناخوشايند؛ خوشايند به اين علت كه از آلوده شدن بيشتر هوا جلوگيري مي‌شود و ناخوشايند به اين علت كه آب اقيانوس‌ها را اسيدي‌تر كرده و تهديدي براي ادامه حيات آبزيان است.اسيدي شدن با مقياس‌PH سنجيده مي‌شود.

آزمايش‌هاي انجام شده نشان داده كه تا به حال اقيانوس‌ها يك دهم واحد اسيدي‌تر شده‌اند و انتظار مي‌رود تا پايان قرن جاري اين مقدار به نيم واحد افزايش يابد. البته اين عدد به ظاهر كم به‌نظر مي‌رسد ولي بسيار غافلگيرانه است. وقتي كه ما از افزايش فقط نيم واحد صحبت مي‌كنيم بدين معني است كه آب دريا سه‌برابر اسيدي‌تر شده است و اين خطري جدي براي ادامه حيات آبزيان است.

آزمايش تاثير اسيدي شدن آب بر آبزيان

در طول 6 الي 7 سال گذشته مطالعات زيست‌شناسان دريايي بيشتر متوجه حيواناتي بوده كه عقيده دارند مورد آسيب بيشتري قرار مي‌گيرند. آزمايشات نشان داده است كه اگر اسيدي شدن آب اقيانوس‌ها بيشتر شود پوسته آهكي نرم‌تنان دريايي نظير حلزون‌ها و مرجان‌ها را به مرورزمان در خود حل كرده و از بين مي‌برد.

اريك پين به‌عنوان عضوي از اعضاي محققان در تلاش است كه دستاوردهاي منطقي براي زندگي همه موجودات دريايي جست‌وجو كند. او مي‌گويد: ما بايد بفهميم كه موجودات آبزي چه پاسخي درباره اسيدي‌تر شدن آب از خود بروز مي‌دهند و مي‌كوشيم كه در اين مرحله آزمايشاتي روي آبزيان مهره‌دار و بي‌مهره‌اي كه دردسترس داريم انجام دهيم.

اين كار به ما كمك مي‌كند تا عكس‌العمل انواع موجودات را نسبت به ميزان متفاوت دي‌اكسيدكربن موجود در آب مقايسه كنيم. در اين آزمايشگاه بيشتر روي آبزياني آزمايش مي‌شود كه در اعماق درياها زندگي مي‌كنند و فشار زيادي روي آنها وارد است‌ هر حيواني با واكنش خاصي در برابر آزمايشات روبه‌رو است در بعضي از موجودات اين واكنش‌ها آشكارتر از ديگران است و در عده‌اي نيز آزمايشات به نتيجه مطلوبي نمي‌رسد.

هرچه محيط آزمايش اسيدي‌تر شود حيوانات مجبورند براي بقاي خود انرژي بيشتري مصرف كنند. البته هنوز خيلي زود است كه وضعيت اكوسيستم اقيانوس‌ها را پيش‌بيني كنيم اما حداقل چيزي كه مي‌توان گفت اين است كه تغييرات زيادي در زندگي آبزيان دريايي در حال وقوع است و اين موضوع بايد مورد مطالعه بيشتري قرار گيرد.

مترجم:عبدالحسين غلامرضايي

منبع:www.npr.com

دانشمندان موفق به یاقتن قسمتی از اقیانوس‌ آرام شدند که گفته می‌شود دارای کمترین میزان حیات آبی در دریاها است

وب‌سایت لایو‌ساینس خبر می‌دهد که محققان دانشگاه رود آمریکا با مطالعه بر روی رسوبات بخشی از کف اقیانوس آرام به عمق 4 تا 6 کیلومتر تعداد سلول‌های زنده این ناحیه را بررسی کردند.

تعداد سلول‌های زنده این ناحیه حدود 1000 عدد تخمین زده شد که این میزان یک هزارم  نواحی دیگری است که تا به حال دانشمندان معتقد بودند که دارای کمترین میزان حیات است.

تیم تحقیقاتی دانشگاه رود برای نمونه برداری از میله‌های استوانه‌ای شکلی استفاده می‌کنند که بیشتر به نام Core شناخته می‌شود.

استیون دوهونت که رهبری این تیم را بر عهده دارد ابراز امیدواری کرد که تحقیقات بیشتر به شناسایی محل‌های عاری از حیات دیگری کمک خواهد کرد.

نواحی این چنینی در اقیانوس‌ها معمولأ دارای جریان‌های ساکن و مواد غذایی بسیار کم هستند.

میکروب‌هایی که توسط تیم دانشگاه رود شناسایی شده‌اند از مولکول‌های هیدروژن حاصل از شکافت مولکول‌های آب توسط گسیل رادیواکتیو کف اقیانوس تغذیه می‌کنند.

بخش دیگر تغذیه این میکروب‌ها از مواد مختلف ته‌نشین شده از سطح آب تأمین می‌شود.

استیون دوهونت در این‌باره می‌گوید: "اگر این موجودات با مولکول‌های حاصل از شکافت تغذیه می‌شوند پس شاید توانایی دوام آوردن با منابع غذایی جایی مثل مریخ را نیز دارند. این امر وفق‌پذیری موجودات به شرایط غذایی را نشان می‌دهد."

رئيس مركز ملي اقيانوس شناسي در گفت‌وگو با همشهري از طراحي سامانه الكترونيك هشدار سونامي در اين مركز خبر داد.

دكتر وحيد چگيني در عين حال نسبت به كاهش بودجه پژوهشي اين مركز ابراز گلايه كرده و بر ضرورت توجه بيشتر به مراكز مطالعاتي از سوي دولت تاكيد كرد.

وي گفت: يكي از مباحث جدي در ایران بحث طوفان‌هاي حاره‌اي و سونامی است، كشور ما در معرض اين حوادث قرار دارد ما با استفاده از مدل‌سازي‌‌هاي كامپيوتري و مطالعات در حال پيدا كردن راه‌هايي براي ايجاد سامانه هشدار سونامي و مخاطرات دريايي هستيم تا چنانچه اين حوادث رخ داد مردم بتوانند با استفاده از آن خود را نجات دهند.

بحث ديگر در مورد كشند قرمز است كه هنوز بقاياي آن در آب‌هاي خلیج فارس وجود دارد. ما با استفاده از علم اقيانوس‌شناسي ماهواره‌اي و تفسير و بررسي عكس‌هاي ماهواره‌اي مي‌توانيم احتمال وقوع آن در روز‌هاي آينده را پيش‌بيني كنيم؛ 

اين پيش‌بيني با بررسي دماي سطحي آب و كلروفيل a قابل انجام است. مسئله ديگر بحث تغييرات اقليم و تاثير آن بر منابع آبي و دريايي ايران است. تغييرات تراز‌هاي مختلف سطح آب درياي خزر را بررسي كرده‌ايم كه مي‌تواند براي بسياري از سازمان‌ها مانند مطالعات منابع آب، سواحل كشور و... مثمرثمر باشد.

از سوي ديگر مركز مطالعات خوبي را در درياي خزر داريم و براساس آن جريان‌ها و خصوصيات و پارامترهاي فيزيكي و شيميايي آب را در عمق‌هاي مختلف اندازه‌گيري كرده‌ايم كه در شيلات، فعاليت‌هاي امنيتي و صنايع دريايي كاربرد دارد. كار ديگر مطالعه امواج در شمال و جنوب كشور با استفاده از مدل‌سازي‌ است.

كه اين مطالعات براي طراحي سازه‌هاي دريايي لازم است. ما در جنوب كشور گردش آب يا سيركوليشن را مدل كرده‌ايم كه با استفاده از اين الگو جريان، جهت و سرعت حركت هر نوع آلودگي يا لكه نفتي و حتي كشند قرمز با استفاده از سرعت باد را مشخص مي‌كند.

اطلاعات پايه‌اي كه توسط اين مركز تهيه مي‌شود به كار بسياري از ارگان‌ها مي‌آيد ما يكي از 62 مركز ملي داده‌هاي اقيانوسي در جهان هستيم. بنابراين ما به داده‌هاي موجود در بانك جهاني داده‌هاي اقيانوسي دسترسي داريم.

وي در مورد مشكلات موجود در اين زمينه مي‌گويد: بودجه ما بسيار ناچيز است به ويژه كه اقيانوس‌شناسي بسيار پر هزينه است. سال پيش كل بودجه پژوهشي ما800 ‌ميليون تومان بود كه نتوانستيم كارهاي زيادي با آن انجام دهيم.

ما سال پيش تلاش كرديم كه بودجه را افزايش دهيم كه مجلس 300‌ميليون تومان را تصويب كرد ولي متأسفانه ما چند روز پيش مطلع شديم كه به‌دليل كسري بودجه دولت، مبلغ 200‌ميليون تومان آن كسر شده كه اين برگشت به سر جاي اول است. به‌طور كلي اهميت كمي به اين حوزه داده مي‌شود چون شناخت از آن كمتر است.

ما سالانه حداقل به 5‌ميليارد تومان بودجه براي پژوهش نيازمنديم تا بتوانيم به معناي واقعي به بحث اقيانوس‌شناسي و تحقيقات در حوزه اقيانوس هند وارد شويم. فعاليت ما فرا وزارتخانه‌اي است.

بنابراين نياز به اعتبارات ملي دارد و ما اگر بخواهيم در اين زمينه حرفي براي گفتن در منطقه داشته باشيم ناگزير هستيم نگاه ويژه‌اي به اين عرصه و سرمايه‌گذاري بيشتري داشته باشيم.

بزرگترين مشكل ما بودجه است كه اگر حل نشود در عملكرد ما و رسيدن كشور به اهداف عالي تاثير منفي خواهد گذاشت اگر هدف ما ورود به باشگاه اقيانوسي باشد اختصاص بودجه سالانه يك ميليارد تومان براي رسيدن به اين هدف بسيار  اندك  است و ما تا 50‌سال ديگر نيز به آن نخواهيم رسيد.

در حالي كه كويت، قطر و امارات از ما جلو خواهند افتاد. دكتر چگيني ضمن ارائه اين مطلب مي‌گويد: مسئله دوم تداخل وظايف و كارهاست. در كشور ما سازمان‌هاي مختلفي به انجام كار‌هاي پژوهشي- دريايي مشغول هستند و بنا براين بايد تكليف پژوهش دريايي مشخص شود.

متأسفانه در حال حاضر سازمان‌هايي كه وظيفه‌شان انجام كارهاي اجرايي است بودجه‌هاي كلاني را (‌با عقد قرارداد با شركت‌هاي خصوصي يا خارجي) صرف انجام طرح‌هاي تحقيقاتي دريايي مي‌كنند كه فاقد هرگونه ارزش و اعتبار علمي است و در عوض مراكز پژوهشي وزارت علوم و دانشگاه‌هاي دريايي فاقد بودجه پژوهشي هستند به عبارت بهتر بودجه‌هاي پژوهشي به اشتباه به مراكزي مي‌رود كه هيچ ارتباطي با مراكز پژوهشي و دانشگاهي ندارند و اصولا آنها را ناديده مي‌گيرند در نتيجه بودجه‌هايي كه بايد صرف مراكز پژوهشي راهبردي شود صرف توسعه مراكزي مي‌شود كه رشد آنها هيچ تاثيري در توسعه و پيشرفت كشور نخواهد داشت.

بايد تكليف روشن و مشخص شود كه مسئوليت كار تحقيقات دريايي با كيست و از اين موازي‌كاري، دوباره كاري و پراكند‌گي بسيار ناخوشايند در زمينه پژوهش‌هاي دريايي جلوگيري شود.

مشكل ديگر از بين رفتن داده‌هاي باارزشي است كه ميليون‌ها تومان صرف جمع‌آوري آنها مي‌شود، چون اين داده‌ها در يك بانك اطلاعاتي واحد و متمركز ذخيره نمي‌شود ضمانتي براي استفاده نسل‌هاي آينده از اين اطلاعات وجود ندارد.

منبع:همشهری آنلاین

رئیس مرکز ملی مطالعات اقیانوس شناسی از راه اندازی سامانه هشدار سونامی در دو منطقه کشور خبر داد و گفت:

به دلیل وجود دو منبع سونامی در حوزه اقیانوس هند و دریای حاشیه‌ای آن اقدام به راه اندازی سامانه هشدار سونامی با همکاری کشور کشور کرده‌ایم.

وحید چگینی در گفتگو با خبرنگار مهر با بیان اینکه پدیده سونامی همانند پدیده زلزله به طور ناگهانی ایجاد می‌شود، گفت: مطالعات نشان داده است که پدیده سونامی هر 60 سال اتفاق می‌افتد اما این موضوع نشان دهنده پیش بینی وقوع سونامی نیست از این رو نیاز است تا به سامانه‌های هشدار سونامی مجهز شویم.

وی با بیان اینکه در حال حاضر تجهیزاتی از سوی سازمان بنادر و کشتیرانی، سازمان هواشناسی، موسسه ژئو فیزیک، سازمان نقشه برداری و موسسه مطالعات زلزله شناسی ایران در برخی سواحل نصب شده است، ادامه داد: این مرکز با همکاری ستاد بحران اقداماتی در زمینه نصب سامانه‌های هشدار انجام داده است که امیدواریم با تامین تجهیزات لازم گام‌های موثری در زمینه تکمیل این پروژه برداشته شود.

چگینی اظهار داشت: این مرکز به منظور بررسی پدیده سونامی در دریای عمان اقدام به نصب و راه اندازی لرزه نگاری کف دریا در مناطق چابهار و هرمزگان و مراکز نزدیک به دریای عمان کرده است. ضمن آنکه شبکه لرزه نگاری خشکی نیز در حال تکمیل است.

رئیس مرکز ملی مطالعات اقیانوس شناسی از اقدام کشورهای عمان پاکستان یمن و هند در زمینه نصب سامانه‌های هشدار سونامی خبر داد و به مهر گفت: به دلیل اینکه بیشترین خطرات احتمالی از سونامی متوجه این کشورها است از این رو اقداماتی را در این راستا انجام داده اند.

چگینی از همکاری ایران با پنج کشور در زمینه راه اندازی سامانه هشدار در حوزه اقیانوس هند خبر داد و گفت: ایران با همکاری کشورهای هند،اندونزی،مالزی،تایلندو استرالیااقدام به راه اندازی سامانه هشدار سونامی در اقیانوس اطلس و دریای اطراف می‌کند.

وی ادامه داد: دو منبع سونامی در اقیانوس هند و دریای حاشیه‌ای یعنی دریای عمان وجود دارد که در سوماترای اندونزی و مکران عمان واقع شده است. از آنجایی که خلیج فارس دارای عمق کمی است در صورت بروز سونامی در معرض خطر قرار دارد از این رو اقدام به راه اندازی سامانه هشدار با همکاری این کشورها کرده‌ایم.

مدیر مرکز ملی مطالعات و تحقیقات دریای خزر با اشاره به احتمال وقوع سونامی در دریای خزر گفت: ریسک سونامی در خزر بر اثر فرایندهای زمین لغزش بالا است.

به گزارش مهر همایون خوشروان با بیان این مطلب در جمع خبرنگاران گفت: در حال حاضر مشخص شده است که دریای خزر از نظر بروز زمین لرزه و ایجاد امواج سهمگین حاصل از زمین لرزه مخاطراتش در حد حوزه‌هایی مانند اقیانوس‌های هند و آرام نیست ولی با توجه به شیبی که در بخش جنوبی دریا وجود دارد احتمال وجود زمین لغزش‌هایی است که در صورت بروز، این زمین لغزش‌ها می‌توانند امواجی را ایجاد کنند که حدود یک تا دو متر ارتفاع خواهد داشت و سونامی را در دریای خزر به صورت کاذب ایجاد و توسعه دهد.

وی به مکان سونامی اشاره کرد و افزود: مطالعات ما نشان می‌دهد که  سواحل مشرف به بندر انزلی تا منطقه رضوان شهر و همچنین منطقه میان رامسر تا نوشهر به دلیل قرارگیری گودال جنوبی خزر در برابر مخاطرات سونامی از پتانسیل‌های بیشتری برخوردار هستند.

خوشران با تاکید بر اینکه سواحلی که ما در آن قرار گرفتیم از نظر ویژگی‌های تکتونیکی بسیار فعال هستند، اظهار داشت: یکی از اقداماتی که در این زمینه انجام گرفته آنالیز اطلاعات ایستگاه‌های اندازه‌گیری پارامترهای دریایی است و ما بر اساس آنالیزهایی که انجام شد پی بردیم که این شرایط به وجود می‌آید.

مدیر مرکز ملی مطالعات و تحقیقات دریای خزر به فشارهای پلیت‌های اوراسیا و عربستان در منطقه ایران اشاره کرد و ادامه داد: دریای خزر را در کف به 6 حوزه تکتونیکی تقسیم کردیم که مثلث رشته کوههای البرز، "کپه داغ" و رشته کوههای قفقاز گودال جنوبی خزر را احاطه کرده است. ولی نکته‌ای که وجود دارد این است که کانون زلزله‌ها در بخش شمالی گودال یعنی ناحیه عمیق خزر است که همان مرحله فرو رانش را تایید می‌کند.

وی خاطرنشان کرد: زلزله‌هایی که در بخش کوه‌های البرز اتفاق می‌افتد در حاشیه دریای خزر است و معمولا کانون‌های آنها کم عمق است و در بخش خشکی هستند و در عرصه دریا حضور ندارند از این رو احتمال وقوع سونامی را کم می‌کند زیرا سونامی زمانی اتفاق می‌افتد که زلزله در دریا اتفاق افتاده باشد و باعث جابجایی زمین شود.

خوشروان یادآور شد: اگر این جابجایی اتفاق نیفتد طبیعی است هیچ موجی شکل نمی‌گیرد چون امواج برشی زلزله در محیط آب قابلیت هدایت را ندارند و فقط در زمانی که باعث جابجایی کف شوند می‌توانند موج ایجاد کنند و باعث سونامی شوند.

وی از تمهیدات لازم برای مقابله با پدیده سونامی خبر داد و گفت: منطقه حریم دریا متعلق به دریا است و هر موقع که دریا بخواهد این حریم را اشغال می‌کند از این رو در حد امکان از ساخت و ساز در حریم دریا جلوگیری می‌شود. ضمن آنکه در این زمینه اطلاع رسانی لازم به مردم صورت گرفته است.

منبع:همشهری آنلاین

پيدا  شدن بيش از 200‌ فك مرده در سواحل قزاقستان، زنگ خطر انقراض تنها گونه پستاندار خزر را نواخت

مقامات محلي ستاد رسيدگي به امور آبزيان قزاقستان در حالي خبر يافتن بيش از 200‌فك مرده خزري در سواحل قزاقستان را اعلام كردند كه براساس فهرست قرمز اتحاديه جهاني حفاظت از محيط زيست (IUCN) اين جاندار جزء گونه‌هاي در معرض خطر انقراض قرار گرفته است.

در پي مرگ‌ومير بيش از 200‌فك خزري در سواحل قزاقستان، سازمان حفاظت محيط‌زيست ايران در نامه‌هايي به برنامه محيط زيست ملل متحد و وزارت محيط زيست و آبزيان قزاقستان خواستار رسيدگي فوري به علل وقوع اين حادثه شد.

مهندس اميد صديقي، مديركل دفتر اكوبيولوژي دريايي سازمان حفاظت محيط زيست ايران، با بيان اين مطلب مي‌افزايد: در اين نامه‌ها با تاكيد بر اينكه مطالعات اخير برنامه محيط زيست درياي خزر نشان مي‌دهد كه تعداد تخميني فك‌هاي زنده به كمتر از 110‌هزار قطعه رسيده است، تاكيد شده است مرگ دسته‌جمعي بيش از200 فك خزر از نظر ايران تهديدي جدي براي حيات اين‌گونه در خزر محسوب مي‌شود و بايد تمامي كشورهاي عضو كنوانسيون تهران (كنوانسيون حفاظت از محيط زيست درياي خزر) با همكاري يكديگر ضمن شناسايي علل مرگ‌و‌مير اين فك‌ها راهكارهايي براي جلوگيري از وقايع مشابه بينديشند.

براساس فهرست قرمز IUCN در سال 2008، فك خزر يا «پوسا كاسپيكا» كه تعداد آن طي 100‌سال گذشته به‌علت شكار بي‌رويه و نابودي زيستگاه به‌شدت كاهش يافته جزو پستانداران در معرض انقراض قرار گرفته است.

جمعيت اين پستاندار در دهه 1930‌ميلادي حدود يك ميليون قطعه بوده كه تقريبا 100‌هزار قطعه از اين حيوان سالانه كشته ‌شده است. علاوه بر اين، توليدمثل ماده‌هاي اين حيوان به‌علت نبود امنيت و از‌بين‌رفتن زيستگاه طي اين سال‌ها تا حدود 70‌درصد كاهش يافته است.

مجموع اين عوامل باعث شده تا جمعيت اين‌گونه به‌شدت كاهش يابد و مطابق آخرين برآورد‌ها كه حاصل تحقيقي در سال‌2005 ميلادي است، تعداد اين حيوان پستاندار 111‌هزار قطعه تخمين زده شده است.

آلودگي نفتي، متهم رديف اول كشتار

گارد ساحلي قزاقستان 218‌قطعه فك دريايي را كه بعضي از آنها در حال فساد بودند، در ساحل اين كشور يافت.

به گزارش ايسنا، «مارات اخمدوف»، يكي از فعالان حفاظت از محيط‌زيست قزاقستان مي‌گويد: محققان و كارشناسان سازمان حفاظت قزاقستان با كالبد‌شكافي اين فك‌ها احتمال مي‌دهند علت مرگ اين جانداران دريايي، ‌مسموميت نفتي باشد.

اين احتمال از آن روي اهميت دارد كه مرگ ناگهاني بيش از 200 فك خزري در حالي اتفاق افتاده كه مرگ اين تعداد فك پيش از دهه 1970‌ميلادي ‌سابقه نداشته و همين ماجرا، احتمال تاثير فعاليت‌هاي شركت‌هاي نفتي در درياي خزر و آلوده‌شدن آب اين دريا را در مرگ فك‌ها قوت مي‌دهد.

اين در حالي است كه در آوريل سال گذشته ميلادي نيز بيش از30 فك خزر در نزديكي منطقه نفتي «كالاما ‌كاس» در قزاقستان مردند و در مارس سال 2007 ميلادي نيز 928‌فك از جمله 710 بچه فك در نزديكي همين منطقه نفتي، مرده يافت شدند.

علاوه بر اين، گفته مي‌شود كه در سال‌2000 ميلادي نيز 10‌هزار و 500 فك خزري در همين منطقه به‌دليل مسموميت با آلاينده‌هاي نفتي مرده‌اند.

گفته مي‌شود كه طي ساليان متمادي حيوانات بومي در محدوده خزر آلاينده‌هاي نفتي را در بدن خود جذب كرده‌ و اين مسموميت دائمي را به نسل‌هاي آينده خود نيز منتقل مي‌كنند.

مهندس صديقي در اين زمينه به همشهري مي‌گويد: آذربایجان،روسیه و قزاقستان در سواحل خزر چاه‌هاي نفت زيادي دارند و اين مسئله موجب آلودگي فراوان آب خزر مي‌شود.

اما علاوه بر آلودگي نفتي، صيد غير‌مجاز و كمبود منابع غذايي، مورد ديگري است كه از سوي مديركل دفتر اكوبيولوژي دريايي سازمان حفاظت محيط زيست مورد اشاره قرار مي‌گيرد: طي سال‌هاي گذشته به‌دليل آلودگي ويروسي تعدادي از جمعيت اين‌گونه كاسته شده و بخشي نيز به‌دليل صيد از ميان رفته است.

از سوي ديگر، جمعيت كيلكا به‌عنوان منبع اصلي تغذيه فك‌ها به‌دليل حضور شانه‌دار مهاجم كاهش يافته و اين امر موجب وخيم‌تر‌شدن وضعيت فك‌ها شده است؛ موردي كه صديقي به آن اشاره مي‌كند و البته در گزارش‌هاي اتحاديه جهاني حفاظت از محيط زيست نيز مورد تاكيد قرار گرفته است: علاوه بر نشت گاز و نفت و گرم‌تر‌شدن آب درياي خزر، يكي از علل كاهش جمعيت فك خزر ماهيگيري بي‌رويه در اين درياست.

اما آيا فك خزر تنها گونه در معرض انقراض در اين درياست؟ پاسخ مهندس صديقي به اين سؤال همشهري منفي است: بهره‌برداري از ذخاير آبزي در اين منطقه يك مشكل اساسي است.

اين بهره‌برداري كه بدون رعايت توسعه پايدار به‌خصوص از سوي 4 همسايه شمالي ایران نجام شده است، موجب كاهش ذخاير ماهيان خاوياري، استخواني و كيلكا‌ماهي‌ها در اين دريا شده است.

به گفته اين مقام مسئول، كاهش تصاعدي ميزان ذخاير ماهيان خاوياري در 15‌تا‌20‌سال گذشته به‌گونه‌اي است كه اگر اين روند ادامه يابد ظرف 8-7 سال آينده نسل اين ماهي در خزر منقرض مي‌شود.

منبع:همشهری آنلاین/سپیده سمائی

نخستین کنفرانس اقیانوس‌های جهان از دوشنبه 21 ارديبهشت در اندونزی شروع به کار کرد.موضوع اصلی این کنفرانس پنج روزه، ارائه‌ دستاوردهای نوین علمی برای مبارزه با بالا آمدن سطح آب اقیانوس‌ها و پدیده‌ سفید شدن مرجان‌هاست.
جزیره‌ "سولاووسی" دراندونزی میزبان کارشناسان محیط زیست بیش از ۸۰ کشور جهان است که برای ارائه‌ جدیدترین یافته‌های علمی‌شان در نخستین کنفرانس "اقیانوس‌های جهان" گرد هم آمده‌اند. فردی نومبری، وزیر ماهیگیری اندونزی، در سخنرانی خود هدف از این گردهمایی را «دلبستگی همگانی به دریاها» دانست و اشاره کرد که «منابع با ارزش دریایی شدیدا در خطرند و گرم شدن زمین نیز در بسیاری از نقاط این خطر را هرچه بیشتر می‌کند» .
 
بر پایه‌ گفته‌های ریچارد اسپینراد، اقیانوس‌های جهان روزانه ۲۲ میلیون تن گاز کربنیک را که یکی از گازهای گلخانه ای  زیان‌آور به شمار می‌آید، در خود جذب می‌کنند. این کارشناس آمریکایی حاضر در کنفرانس همچنین با اشاره به آلودگی بیش از اندازه‌ آب‌ها، خاطرنشان ساخت که هم‌اینک آب اقیانوس‌ها در مقایسه با صد سال گذشته، به میزان یک سوم ترش‌تر شده است.
 
به گزارش دويچه‌وله، این نخستین کنفرانس بین‌المللی در رابطه با "اقیانوس‌های جهان" است که تا روز جمعه (25 ارديبهشت) ادامه خواهد داشت. هدف کشورهای شرکت کننده در این کنفرانس، بیش از همه، دستیابی به موضعی هماهنگ برای مذاکرات جهانی کپنهاگ در ماه دسامبر سال جاری میلادی است. ‎
 
کشور اندونزی در صدد است در پیمان آب و هوای جهانی بعدی که پس از انقضای پیمان کیوتو در سال ۲۰۱۲ جایگزین آن می‌شود، اقیانوس‌ها را به عنوان ذخیره‌کنندگان گاز دی‌اکسید کربن به رسمیت بشناسد. به این ترتیب راه برای تصویب کمک‌های مالی در جهت حفاظت از اقیانوس‌ها هموارتر خواهد شد.

پرتغال به مدت پانزده روز ميزبان جشنواره اقيانوس‌هاست

 به گزارش شبکه تلويزيوني فرانس بيست و چهار، در اين جشنواره سعي شده شرايط آب و هوايي نقاط گوناگون زمين و فرهنگ پرتغال که در ميان اقيانوس‌ها احاطه شده است، معرفي شود.

در يکي از جذاب ترين بخش هاي اين جشنواره که در شهر ليسبون برپا است، جايگاهي با شرايط مشابه قطب طراحي شده است. بسياري از کودکاني که در محل حضور مي‌يابند براي نخستين بار است که برف را لمس مي‌کنند.

در حاشيه اين فستيوال بازديدکنندگان مي‌توانند با کمک بادهاي اقيانوسي روزانه صدها بادبادک را به آسمان بفرستند.

هزاران تن از مردم سراسر جهان براي شرکت در اين جشنواره به ليسبون سفر کرده‌اند

 رييس مركز ملي اقيانوس شناسي گفت: سال آينده براي اولين بار دوره دكتراي فيزيك دريايي در كشور در دانشگاه خرمشهر پذيرفته مي‌شود.

دكتر وحيد چگيني  افزود: پذيرش دانشجوي دكترا در دانشگاه خرمشهر با همكاري مركز ملي اقيانوس شناسي انجام مي‌شود و كليات آن تدوين شده است.

وي اظهار داشت: يكي از كمبودهايي كه در حوزه دريا احساس مي‌شد نبود كميته ويژه‌اي براي تعيين سرفصل‌هاي درسي حوزه دريا بود كه از سه ماه پيش اين كميته با عنوان كميته علوم و فنون دريايي با دبيري مركز ملي اقيانوس شناسي راه‌اندازي شد. به گفته وي پذيرش دانشجوي دوره دكتراي فيزيك دريايي يكي از دستاوردهاي اين كميته است. چگيني با بيان اينكه درنظر داريم براي سال آينده ‪۱۰‬رشته ديگر دريايي را نيز مورد بررسي قرار دهيم گفت: ادامه اين روند چشم انداز روشني براي بخش درياي كشور به همراه خواهد داشت.

وي در ادامه افزود: همچنين تهيه نقشه جامع علمي كشور در حوزه دريا توسط اين كميته از ديگر برنامه‌هاي اين مركز است كه مقدمات آن فراهم شده است. رييس مركز ملي اقيانوس شناسي با اظهار تاسف از كم توجهي به حوزه دريايي كشور گفت: براي ايجاد تحول در اين حوزه اتحاديه دانشگاه‌ها و مراكز پژوهشي ساحلي و دريايي راه‌اندازي شد كه فرهنگ‌سازي در خصوص حوزه آبي كشور و ايجاد تعامل بين سازمان‌هاي دريايي كشور از وظايف اصلي اين اتحاديه است به گفته وي اين اتحاديه با همكاري هفت دانشگاه كشور و مركز ملي اقيانوس شناسي راه‌اندازي شد.

چگيني انعقاد تفاهم‌نامه‌هايي با ارگان‌هاي دريايي كشور از جمله سازمان كشتيراني و پژوهشكده حمل  و نقل را از ديگر برنامه‌هاي اين مركز در راستاي فرهنگ‌سازي فوايد درياه و اقیانوس ها عنوان كرد.

وي ادامه داد: چاپ نشريه خليج فارس با صاحب امتيازي انجمن علوم و فنون دريايي، راه‌اندازي دو ايستگاه تحقيقاتي در بوشهرو نوشهر از ديگر اقدامات سال آينده اين مركز است. وي افزود: از ديگر برنامه‌هاي سال آينده اين مركز، ايجاد پژوهشگاه اقيانوس شناسي با هدف ارتقاء علمي و پژوهشي‌و راه‌اندازي شبكه علمي فناوري اقيانوس شناسي است.

رييس مركز ملي اقيانوس شناسي در خصوص فعاليت‌هاي بين‌المللي مركز گفت:
اين مركز امسال به مدت دو سال به عضويت كميته اجرايي كميسيون بين دول اقيانوس شناسي درآمده است. وي با بيان اينكه سياست دريايي كشور ما تدوين شده نيست افزود: تدوين سياست دريايي كشور از ديگر برنامه‌هاي اين مركز براي سال آينده است.

چگيني در پايان گفت: تهيه برنامه راهبردي مركز ملي اقيانوس شناسي و افزايش تعداد اعضاي هيات علمي از ‪۱۰‬به ‪۱۴‬نفر نيز از برنامه‌هاي انجام شده اين مركز در سال جاري است.

مقدمه

گروه کاری هیات همکاری اطلاعات بویه ها(DBCD) با حمایت سازمان جهانی هواشناسی(WMO) وهیات اقیانوس شناسی بین المللی (IOC) در زمینه نگهداری وتنظیم وسایل بویه های شناور و ثابت در اقیانوس های جهان همکاری می کنند.امروزه 6000 بویه در اقیانوسهای جهان وجود دارد.این بویه ها بطور روزانه (مرتب)اطلاعات را همرا با موقعیت مکانی خود ارسال می کنند.بویه نقشها وکارکردهای دارند بعنوان مثال یک سیستم هشدار دهنده سونامی بویه های اقیانوس آرام بوسیله (NOAA) می توانند یک مدلی از سیستم در آینده باشد تا دیگران از آن استفاده کنند.6 اقیانوس عمیق از گزلرشات هشدار سونامی میتوانند سود ببرند.همچنین بویه ها برای پیش بینی آب و هوا،پیشبینی دریایی ،کمک به ماهیگیران،ایمنی دریا و پیشبینی اقلیمی هواشناسی و اقیانوس شناسی استفاده می شوند.

موارد استفاده بویه ها

کاربردهای بيشماري براي اطلاعات گرد آوری شده ای که مکمل داده های جمع آوری شده از طريق وسايلی نظِير ماهواره ها می باشد وجود دارد

پيش بيني آب وهوا

مدلهاي هواشناسي اطلاعات ديده باني مورد استفاده را از منابع مختلف ماهواره ها، بالونهاي جوی،ايستگاه-هاي زميني و اطلاعات بويه ها  مي گيرد.بيشتراين مدلها جهاني هستند و اطلاعات را از منابع ديده باني يكسانی که در  اطراف كره زمين مستقر هستند ميگيرند وجهت پيش بينی جهانی مورد استفاده قرار می دهند.توزيع اطلاعات هواشناسي جهاني در راستاي مراقبت جهاني آب وهوا⁴(WWW) است.اطلاعات بويه-هاحياتي هستند زيرا در جاي جاي اقيانوس ها پراكنده و گسترش يافته اند و اطلاعات پر ارزشی در دسترس قرار ميدهند.

پيش بيني دريايي

به دلا يل مشابه اطلاعات بويه  براي بهبود ارائه پيش بيني دريايي ضروري است.

همكاری با ماهيگيران

دماي سطح دريا يكي از ابزار مهم براي پيدا كردن گونه هاي مختلف ماهي است.بويه اطلاعات روزانه آب وهوا را تهيه وبه مراکز ارسال مي كنند.اين مراكز بطور منظم جداول دماي سطح دريا را به ماهيگيران ارائه

مي دهند.اطلاعات بويه ها در اين زمينه باعث بهينه سازي وصرفه جويی سوخت و زمان جهت پيدا كردن محل زندگی ماهي ها مي شود.همچنين در بيشتر مدلهای پيشرفته اقيانوس شناسی از اطلاعات بويه ها وديگر وسايل از قبيل شناورهاي زير دريايی جهت پيش بيني هاي پديده ال نينو و ديگر بلاياي اقيانوسي استفاده مي شود.چنين اطلاعاتي مي تواند به پيشرفت بهره برداي در صنعت ماهيگيری و صيادی كمك كند.

ايمني دريا

تعدادی از کشورها از داده های باد سطحی و جريان های دريايی دريا فتی از بويه ها به نحو مطلوب در بسياری از کاربردها از جمله کشف قايق های کوچک گم شده استفاده می شود.

پيش بيني اقليمي هواشناسي و تحقيقات اقيانوسي

براي مثال از اطلاعات بويه هاي واقع دراقيانوس آرام استوايي(TAO) جهت تحقيقات و چگونگي تغيير پيش بيني هاي آينده اقليم جهاني استفاده می شود.اولين بويه ها براي پيش بيني نوسانات پديده ال نينو جنوبي توسعه يافته بودند. پديده مخرب ال نينو باد سطحی اقيانوس و الگوهاي دماي سطح بالاي اقيانوس را در بر مي گيرد.اين تخريب ناپايداري اقليم فصول را رهبري  مي كند.و تغييرات در الگوي مهاجرت ماهيان  در بيشتر نواحي اقيانوس جهان ونواحي حاره را در برمي گيرد

توضیح:مقاله مدیر وبلاگ که در ششمین همایش علوم وفنون دریایی ایران و اولین همایش آبنگاری ایران که سازمان هواشناسی کشور با همکاری سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح انجمن علوم وفنون دریایی ایران انجمن مهندسی دریایی ایران مرکز اقیانوس شناسی کشور و....سال گذشته در سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح در تهران برگزار شد پذیرفته و به دو زبان انگلیسی و فارس ارائه شد.بتدریج مقاله مذکور در این وبلاگ قرار داده خواهد شد.

چكيده

ازآنجا كه هواشناسي يك فرايند جهاني است،لذا بسيار مهم است كه سازمان هواشناسي جهاني وهيات های  دولتي اقيانوس شناسي در زمينه نگهداري و تنظيم وسايل بويه هاي شناور وثابت در تمام اقيانوسهاي جهان همكاري می کنند.این بویه ها بصورت خودکار و مرتب اطلاعات اندازه گیری شده ،حتی در مکانهایی که خالی از سکنه است را لحظه به لحظه به ماهواره ارسال می کنند.چنین اندازه گیری هایی شامل سمت و سرعت باد ،دمای هوا ،رطوبت هوا ،فشار جو ،دمای سطح دریا ،و همچنین دمای آب در اعماق مختلف می باشد.همه بویه ها بطور مرتب اطلاعات را همراه  با موقعیتشان ارسال می کنند. مقاله حاضر می کوشد با توضیح اهمیت ،کارایی و تجهیزات بویه ها بویه ها را در هواشناسی و ارتباطات اقیانوس شناسی را معرفی نموده و به آن بپردازد.

می کنند

واژگان كليدي:

بويه                  هواشناسي                    اقيانوس شناسي

پس اين كه موج‌هاي سونامي فرونشستند، موج كمك‌هاي بشر دوستانه از سراسر جهان به جنوب شرق آسيا سرازير شد. در اين ميان، كشورهاي اسلامي، از جمله ايران، با توجه ويژه اي به كمك حادثه ديدگان شتافتند. ايران يك ميليون و پانصد هزار دلار به سونامي زده هاي كشور مسلمان اندونزي كمك نقدي كرد. آقاي محمد حسين شريف زادگان، وزير رفاه و امور اجتماعي، ضمن بازديد از استان آچه‌ي اندونزي و ابلاغ سپاس مردم ايران از كمك هاي‌ اندونزي‌ به زلزله زدگان بم، گفت : "ما نيز شرايط جاري‌ را براي‌ ارايه كمك هاي‌ خود به ساكنان استان آچه ، مناسب دانستيم ."

جالب اين كه بخش عمده اي از 450 تن خرمايي كه در اختيار سونامي زده ها قرار گرفت، محصول نخل‌هاي بم بود. بنابراين، سونامي با همه تلخي و ناگواري هايي كه در پي داشت، يك بار ديگر نشان داد:

بني آدم اعضاي يك پيكر اند

كه در آفرينش ز يك گوهر اند

چو عضوي به درد آورد روزگار

دگر عضوها را نماند قرار

حقايق سونامي

• سونامي ( Tsunami ) از تركيب دو واژه ژاپني، سو به معناي بندرگاه و نامي به معناي موج، ساخته شده و به مفهوم "موج بندرگاه" است. براي سونامي از تعبيرهايي مانند قطار موج يا موج هاي مرگبار استفاده شده است.

• سونامي‌ها طول موج بسيار بلندي دارند. از اين رو، ممكن است فاصله‌ي يك موج تا رسيدن موج بعدي يك ساعت هم طول بكشد. در سونامي دي ماه 1383، خيلي ها پس از برخورد موج اول به ساحل و عقب نشيني آن به خانه هاي شان بازگشتند، غافل از اين كه موج دوم با قدرتي بيشتر در راه بود.

• بر اساس محاسبه‌هاي دانشمندان، انرژي آزاد شده از زمين لرزه اقيانوس هند، 23 هزار برابر انرژي آزاد شده از بمب اتمي بود كه در هيروشيما فرود آمد. اين انرژي طي صدها سال در كف اقيانوس هند جمع شده بود و ناگهان آزاد شد.

• در پايان روز اول، 150 هزار نفر جان خود را از دست دادند يا ناپديد شدند و ميليون ها نفر در يازده كشور جهان بي خانمان شدند.

• بيشتر سونامي ها در اقيانوس آرام( درياي باز) رخ مي دهند. سونامي‌ها خطرناك به ندرت در اقيانوس هند رخ داده اند. در درياهاي نيمه بسته( درياي مديترانه) و بسته( درياي خزر) سونامي‌هاي كوچك تري رخ داده است. برسي هاي تاريخي نشان مي دهد سونامي هايي به ارتفاع 2 متر در درياي خزر رخ داده است.

• كودكان بيش از يك سوم جان باختگان سونامي اقيانوس هند را تشكيل مي دهند. بسياري از آنان توان مقاومت در برابر فشار آب را نداشتند و در اثر كوبيده شدن به ساختمان ها جان باختند.

موج‌هاي سونامي اقيانوس هند به كشورهاي قاره هاي ديگر نيز رسيد و در استراليا و افريقا خرابي هايي به بار آورد. اين امواج در چابهار(شهري در استان سيستان و بلوچستان كه بر ساحل درياي عمان قرار دارد) خسارت اندكي برجاي گذاشتند.

• در يكي از روستاهاي هندوستان، با جمعيتي حدود 1500 نفر، مردي كه از خطر سونامي آگاه بود، توانست جان اهالي را نجات دهد. او از يك برنامه تلويزيوني شنيده بود وقتي دريا اندكي پس مي نشيند، احتمال خطر سونامي وجود دارد.

• به نظر مي رسد برخي جانوران مي‌دانستند كه خطر در راه است. بسياري از شاهدان گزارش كرده اند آنان جانوراني را ديدند كه چند دقيقه پيش از آن كه سونامي از راه برسد، به طرف مكان هاي مرتفع مي رفتند. پس از فرونشستن سونامي، تعداد اندكي جسد جانور پيدا شده است.

• دانشمندان بقاياي برخورد يك سنگ آسماني بسيار بزرگ را پيدا كرده اند كه حدود 5/3 سال پيش باعث بزرگ ترين سونامي تاريخ كره زمين شد. در آن سونامي همه سطح زمين ، به جز كوه ها، را آب فرا گرفت.

سونامي در گذر زمان

1775 سونامي درياي آتلانتيك پس از زلزله ليسبون، 60 هزار نفر را در پرتغال، اسپانيا و شمال افريقا كشت.

1782 سونامي پس از زلزله درياي جنوب چين، 40 هزار نفر را كشت.

1883 سونامي درياي جاوا پس از فوران آتشفشان كاركاتوا در اندونزي، بيش از 36 هزار نفر را كشت.

1868 سونامي شمال شيلي بيش از 25 هزار نفر را كشت.

1999 سونامي بزرگ درياي مرمر پس از زلزله ايزميت تركيه، خرابي هايي به بار آورد.

2004 سونامي جنوب شرق آسا پس از زلزله اقيانوس هند، حدود 300 هزار نفر را كشت.

نشانه هاي خطر

• زمين‌لرزه هشدار طبيعي سونامي است. اگر از وقوع زمين‌لرزه در نزديكي محلي آگاه شديد كه احتمال وقوع سونامي در آن جا بالا است، مثل بندرها، جزيره ها و شهرهاي ساحلي، در آن جا نمانيد. به خاطر داشته باشيد زمين‌لرزه مي تواند موج هاي سونامي را به صدها و گاهي هزاران كيلومتر دورتر بفرستد.
• شاهدان گزارش كرده اند سطح آب دريا پيش از رسيدن سونامي به نحو چشم گيري بالا و پايين مي رود. اگر آب دريا به طور نامعمول و به صورت ناگهاني عقب نشيني كرده است، احتمال وقوع سونامي وجود دارد. بي درنگ به مكان هاي مرتفع برويد.
• سرعت موج هاي سونامي خيلي زياد است( 160 كيلومتر در ساعت). اگر منتظر بمانيد تا نخستين موج را ببينيد، ممكن است بسيار دير شده باشد.
• چون طول موج هاي سونامي زياد است، موج بعدي ممكن است ساعتي ديگر فرا برسد. با فرونشستن نخستين موج، مكان ايمن خود را ترك نكنيد.
• موج سونامي در نقطه اي از ساحل ممكن است كوچك و اندكي آن طرف تر بسيار بزرگ باشد. بنابراين، اگر گزارش شد در نقطه اي موج هاي كوچكي به ساحل نزديك شده اند، تصور نكنيد در مكاني كه شما قرار داريد نيز چنين خواهد بود.
• سونامي ممكن است به درون رودهايي كه به دريا مي ريزند نيز كشيده شود. هنگام وقوع سونامي از اين رودخانه ها فاصله بگيريد.
• بهتر است همواره بسته كمك هاي اوليه، شامل دارو، آب و مواد غذايي كافي براي 72 ساعت، را آماده داشته باشيد.

• براي اطلاعات بيش تر و مشاهده عكس هاي فاجعه سونامي جنوب شرق آسيا به پايگاه هاي اينترنتي زير مراجعه كنيد:

  • http://www.timeforkids.com/TFK/tsunami 

  • http://www.tsunami.org/ 

  • http://www.pbs.org/wgbh/nova/tsunami/ 

  • http://www.fema.gov/kids/tsunami/ 

  • http://news.nationalgeographic.com/ 

   WEBLINKS

  • International Tsunami Information Center, NOAA

  • Tsunamis and earthquakes, USGS

  • Tsunami, University of Washington

  • Geography of tsunamis, About.com

  • DigitalGlobe satellite images of tsunami sites

  • 2004 Indian Ocean Earthquake, Wikipedia

  • Sumatra-Andaman Islands Earthquake, USGS

  • Asian tsunami and earthquake FAQ, USGS

  • Sumatra earthquake, BGS

  • Sumatra earthquake and tsunami, Tsunami Laboratory, Novosibirsk, Russia

  • South Asia earthquake and tsunamis, WHO

  • WHO Regional Office for South-East Asia

  • Tsunami, Ministry of Foreign Affairs, Thailand

  • International Red Cross Operations in Asia and the Pacific

  • Gallery of amateur videos of Asian tsunami

  • Asian tsunami science links, NOAA

سونامي چگونه به وجود مي آيد...

ـ پوسته‌ي زمين از قطعه‌هاي بزرگي به نام صفحه تشكيل شده است. اين صفحه‌ها گاهي به زير يك ديگر مي لغزند. اين جا به جايي باعث زمين‌لرزه مي شود.

ـ زلزله‌ها مي توانند در كف اقيانوس رخ دهند. جا به جايي صفحه‌ها، آب را بالا و پايين مي برد. اين رويداد مي تواند باعث سونامي شود

ـ موج‌ها در همه جهت‌ها جا به جا مي شوند. آن‌ها با سرعتي بيش از 900 كيلومتر در ساعت در اقيانوس حركت مي‌كنند.

ـ وقتي موج‌ها به ساحل نزديك مي شوند، سرعتشان كاهش مي يابد. اما ارتفاع آن‌ها بسيار زياد مي شود، گاهي به 9 متر مي رسد.

با وجودي كه بين كانون زمين‌لرزه‌ي اقيانوس هند و شهرهاي ساحلي ايران در كنار درياي عمان، فاصله زيادي وجود داشت، موج هاي سونامي در شهر چابهار خسارت هاي اندكي برجاي گذاشتند. اين با آن معنا است كه اگر كانون زمين‌لرزه به ساحل ايران نزديك تر باشد، شهرهاي ساحلي ايران نيز با خطر جدي رو به رو مي شوند. به گفته زمين شناسان، در بستر درياي خزر نيز گسل هاي عميقي وجود دارد كه مي تواند باعث سونامي شود اين گسل‌ها در گذشته سبب زمين لرزه هاي بزرگ شدند که در پي آن سونامي بزرگ (در مقياس خزر) ايجاد شد. در عين حال ، احتمال رويداد سونامي در آينده توسط اين گسل ها نيز وجود دارد.

شناخت هر چه بهتر پديده هاي طبيعي به ما كمك مي كند تا اندازه اي كه امكان دارد، از آسيب هاي آن‌ها در امان بمانيم. در اين جا شما به اين پديده مهم، نشانه‌هاي رخ‌‌دادن آن و پيامدهايي كه تا كنون داشته است آشنا مي‌شويد.

سريع‌تر از هواپيما

سونامي يك موج نيست، بلكه مجموعه اي از موج‌هاي بسيار طولاني است. گاهي فاصله بين دو قله موج صدها كيلومتر است. اين موج‌ها با سرعتي كه ممكن است به 900 كيلومتر در ساعت برسد( يعني سريع‌تر از بسياري از هواپيماها)، به سوي ساحل پيش مي روند. آن‌ها در ابتدا ارتفاع چنداني ندارند و در درياي باز و عميق ممكن است احساس هم نشوند. اما وقتي عمق آب كاهش مي يابد، طول موج ها، كم و ارتفاع آن‌ها زياد مي شود. در اين حالت، ارتفاع آن‌ها ممكن است به 15 متر هم برسد.

سونامي در ساحل به موج‌هاي جذر و مد مي‌ماند. موج‌هاي جذر و مد در اثر جاذبه كره ماه بر آب‌هاي سطح زمين به وجود مي آيند. اما موج‌هاي سونامي نتيجه ناآرامي هايي هستند كه به طور ناگهاني سطح دريا را تغيير مي دهند. زلزله‌ها يا لغزش‌هاي پوسته كف دريا، آتش‌فشان‌هاي زير دريا و برخورد سنگ‌هاي آسماني مي توانند باعث اين ناآرامي‌ها شوند.

لغزيدن و سرخوردن

پوسته‌ي زمين برعكس آن‌چه كه به نظر مي رسد، يكدست و يكپارچه نيست، بلكه مانند يك جورچين بسيار بزرگ است. به قطعه‌هاي اين جورچين بزرگ، صفحه‌هاي تكتونيك(قاره اي) مي‌گويند. اين صفحه‌ها پيوسته‌ در حال حركت و جا به جايي هستند. اما چون اندازه‌ي آن‌ها بسيار بزرگ است، به طور معمول حركت آن‌ها را حس نمي كنيم. ما زماني حركت آن‌ها را حس مي كنيم كه حر كت ناگهاني داشته باشند، مانند زماني كه زمين‌لرزه رخ مي‌دهد.

كف اقيانوس هند، صفحه‌ي هند، حدود 5/6 سانتي متر در سال به سمت شمال جا به جا مي شود. در واقع، سرعت جا به جايي اين صفحه دو برابر سرعت رشد ناخن انگشت اشاره‌ي شما است. دانشمندان تخمين مي زنند در ششم دي ماه، صفحه‌ي هند و صفحه‌ي مجاور آن، صفحه‌ي بورما، يكباره بيش از 5/1 متر حركت كردند! اين جا به جايي ناگهاني موج‌هاي مرگبار سونامي را به ساحل‌هاي اقيانوس هند فرستاد.

Meteorological and oceanographic data buoys

Obstract:

 Since meteorology is a universal issue,it is very important that world

 meteorology orgnaziation (wmo) and itergovernmental oceanographic commission(ioc) maintains arrays of instrumented drifiting and moored buoys in the world oceans,even though there would be no human population.These automated buoys make routine measurementad and transmit their data in real-time through satellites.Such measurements include wind speed and direction,air temperature,air humidity,atmospheric pressure,current,sea surface temperature,but also water temperature at various depth to 500 meters below the surface for certain type of moored buoys.All buoys routinely transmit their positions along with the data.This paper is trying to introduce the important of buoys and its roll functions and variety in meteorological matter and oceanographic comminucation.

Key Word:

Buoy                           Meteorological                         Oceanographic